يكى آن‌كه به جناب امير المؤمنين - عليه السلام - وصيت فرمودند ، با آن‌كه آن سرور منزّه‌تر از آن [ بودند ] كه احتمال مسامحه در حدود شرعيه و در اوامر الهيه نسبت به ايشان برود ؛ ولى چون خود مطلب در نظر مبارك رسول اللَّه - صلّى اللَّه عليه و آله - خيلى مهم بوده ، از سفارش خوددارى نفرمودند . و خيلى متعارف است كه امرى را كه در نظر ايشان مهم است و اعتنا به شأن آن دارد ، براى اظهار اهميت آن سفارش مىنمايد ، ولو به كسى كه بداند آن را اتيان مىكند . اما احتمال آن‌كه سفارش به آن حضرت براى ايصال به سايرين باشد ، از قبيل « إيّاك أعني . . . » « 1 » بعيد است ؛ زيرا كه سوق حديث شهادت مىدهد كه به خود حضرت توجه داشته و منظور نظر مستقلًا آن بزرگوار بوده ؛ چنانچه كلمهء « في نفسك » و امر به حفظ و دعاى به اعانتْ شاهد است . و اين نحو وصيت‌ها متعارف بوده است ، و بين ائمهء طاهرين - عليهم السلام - بعضى به بعضى - رايج بوده ؛ و هر يك از سوق عباراتشان معلوم است كه منظور خود آن بزرگواران بوده‌اند ؛ چنانچه در يكى از وصيت‌ها جناب امير المؤمنين - عليه السلام - مىفرمايد به حضرت امام حسن و امام حسين عليهما السلام : « اين وصيت من است به شما دو نفر و ساير اهل بيتم و آن كسى كه كتاب من به او برسد » « 2 » . و معلوم است كه در اين وصيت حسنين - عليهما السلام - داخل بودند . و اين وصيت‌ها كشف مىكند از شدت اهميت مطلب ، و شدت علاقهء آن بزرگواران بعضى به بعضى . بالجمله ، نفسِ بودنِ جناب امير المؤمنين - عليه السلام - طرف وصيت ، كشف از بزرگى مطلب و اهميت آن مىكند . و ديگر آن‌كه با اين‌كه طرف حضرت امير بوده و آن جناب ممكن نبود از وصيت حضرت رسول تخطّى فرمايد و فتور و سستى نمايد ، با اين وصف ، با اين

--> ( 1 ) - اشاره است به ضرب‌المثل مشهور : إيّاكَ أعني وَاسمَعي ، يا جارة كه مرادف آن در فارسى اين است : « در به‌تو مىگويم ديوار تو بشنو » . ( مجمع الأمثال ، ج 1 ، ص 50 ؛ مجمع البحرين ، ج 3 ، ص 252 ، مادهء « جور » ؛ أمثال و حكم ، دهخدا ، ج 1 ، ص 318 ) ( 2 ) - « أُوصِيكُمَا وَجَمِيعَ وُلْدِي وَأَهْلِي وَمَنْ بَلَغَهُ كِتَابِي . . . » . ( نهج البلاغة ، ص 421 ، نامهء 47 )